Terörizm Kavramı
Hukuk,  Siyaset

"7 dakikada oku"Uluslararası Alanda Terörizm Kavramı Problemi

   Terörizm kavramı denince dünyanın farklı bölgelerindeki insanların aklına ortak kelimeler gelebilir. Bu olumsuz kelimelerin ve terörizm kavramına karşı kötü düşüncenin ortak olmasına karşın bir grup veya kişinin eylemleri dünyadaki bütün devletler için terörizm sayılır mı? Peki devletlerin, dünyada toplamda 170’ten fazla terör örgütü sayılabilecek grup varken bütününü listeye almak yerine aralarından bazılarını seçerek ülkeleri için terör örgütü listesine almalarının sebebi nedir?

   Terörizm toplu ölümlerden, suikast girişimlerine kadar şiddetin her türlü aracını kullanarak toplumları baskı altına almaya ve korku yaratmaya çok uzun yıllardır devam etmektedir. Bugün hala Ortadoğu’nun bir parçası olduğumuz için Türkiye’de de terörizm toplumda büyük bir etki yaratmaktadır. Her türlü şiddet araçlarını kullanarak toplumları veya devletleri baskı altına almaya çalışan kitlenin ya da yapının eylemleri, baskı altına alınmaya çalışılan tarafından terörizm olarak adlandırılırken baskı altına almaya çalışan kitlenin veyahut devletin bu eylemleri özgürlük savaşı altında gerçekleştirmeleri terörizm tanımı bakımından görüş farklılıklarını meydana getirmektedir. Aslında terörizm denildiğinde herkesin aklına şiddet, siyasal olması, korku, terör ve tehdit gibi ortak kelimelerin ve kavramların gelmesine karşın uluslararası toplum terörizm kavramını net bir şekilde tanımlayamamaktadır. Bu olgularda terörizm kavramının aslında sübjektif bir tanımı olduğunu ortaya çıkarıyor. Bunun sebebi ise terörizm kavramının siyasal kararlar doğrultusunda güçlü ve iktidarlı devletler tarafından bir araç olarak kullanılmasıdır. Özellikle batılı devletler ve ABD terörizmi kendi ulusal çıkarlarını gerçekleştirmek ve kaynaklarından yararlanmak istedikleri devletleri baskı altına almak istedikleri için araç olarak sıkça ve çekinmeden kullanmaktadırlar. Batılı devletlerin ve ABD’nin terörizmi araç olarak kullanması, baskı altına alınan devletler için terörizm kavramı içine girerken bu eylemi gerçekleştiren Batı için ulusal çıkarlar doğrultusunda yapılan bazı operasyonlar olarak adlandırılıyor. İşte bu noktada terörizm tanımının neden sübjektif ve siyasal bir tanım olduğunu anlıyoruz. Öyle ki Birleşmiş Milletler kararlarında da uluslararası çıkar tartışması terörizm kavramının tanımlanmasına engel olmuştur. Terörizm kavramına uluslararası olarak bir tanım koyulamamasının ve devletlerin terör örgütlerinin destekleyerek çıkarlarını korumaya çalışmalarının sonuçlarını Maryland Üniversitesinin yaptığı çalışmada görebiliriz. Bu çalışmaya göre 1970-2016 yılları arasında toplamda 170 bin civarında terör saldırısı gerçekleşmiştir sadece 2016 yılında 108 farklı ülkede 13 binin üzerinde terör saldırısı olmuş ve 34 bin kişi hayatını kaybetmiştir. Yapılan terör saldırılarının %70’lik bir kısmının Güney Asya, Kuzey Afrika ve Türkiye’nin de içinde bulunduğu, batılı devletlerin, ABD’nin ve Rusya’nın müdahalesi altında olduğu Ortadoğu bölgesinde olması ise garip bir tesadüf değil.

    Terörle mücadele her devletin güvenlik politikalarında önemle yer edinmektedir. Her devlet kendi ulusal çıkarları doğrultusunda terörizm kavramını tanımlamış ve bu tanıma göre diğer devletler için terörizm kavramı içinde sayılabilecek faaliyetler olsa bile onları ya desteklemiş ya da karşı olmuştur. Bu noktada terörizmin aslında neden bitmediğini ve dünyanın neden toplumsal barışa ulaşamadığını da anlıyoruz. Bazı devletler kendi ulusal çıkarlarını gerçekleştirmek için terör örgütlerine alan ve imkân sağlamakta hatta onları silahlandırmakta ve eğitmektedir. Terörle mücadele kapsamında terör örgütü olarak kabul edilen örgütlerin bir listesi çıkarıldığında geçmişten bugüne birçok terör örgütünün kaybolduğunu ancak yeni adlarıyla tekrar ve daha da güçlenerek geri oluştukları gözlemlenebilmiştir. Bunun en iyi örneği El-Kaide terör örgütünün yerini Suriye, Irak ve Afganistan’da DEAŞ terör örgütünün almasıdır. Taktiksel nedenlerden dolayı isim değiştirerek faaliyetlerine devam etmektedirler. Örneğin PKK/HPG Türkiye’de, PYD/YPG/YPJ Suriye’de ve PJAK/YRK İran’da faaliyet gösterse de bir bütün olarak KCK’ ye bağlıdırlar. Bunun gibi PKK’nin de farklı isimlerle terör faaliyetlerine devam etmesi uluslararası alanda terörle mücadelenin başarısızlıklarına ve terörizmin neden bir türlü son bulmadığına örnek teşkil etmektedir. Bu faaliyetler kapsamında terörizm kavramının tanımının yapılması için farklı sözleşme ve kararlar alınsa da uluslararası bir tanım ortaya çıkarmak için yeterli olmamıştır.

terörizm kavramı

    Kavramın Türkiye’de Hissettirdikleri

    Terörizm kavramının siyasal bir kavram olması sebebiyle Türkiye’nin karşılaşmış olduğu ve günümüzde de mücadelenin devam ettiği terör örgütlerinin bazı devletler tarafından destek görmesi ve hatta bu örgütleri kendi ulusal çıkarlarını gerçekleşmek için vekâlet savaşı halinde devam ettirdikleri bilinmektedir. Vekâlet savaşlarında üç temel hedef vardır; ilki devletler vekâlet edebilecek örgütleri birer baskı ve tehdit aracı olarak kullanabilirler. İkincisi, devletler savaştıkları veya gerilim yaşadıkları devletleri terör örgütlerinin kullanarak askeri ve ekonomik olarak zayıflatmak isterler. Son olarak devletler terör örgütlerini kullanarak baskı altına aldıkları devletlerin siyasal yapısında değişiklik yapabilirler. Örnek olarak Türkiye’de varlıklarını sürdürmeye devam etmek isteyen terör örgütleri salt Türkiye’nin kendi ulusal problemi olmaktan çıkıp uluslararası bir düzey halini almıştır. Çünkü Türkiye terörle mücadele kapsamında uluslararası alanda destek görmemekte aksine bu örgütler ABD ve batılı devletler tarafından desteklenmektedir. Bu uluslararası çıkar çatışması Türkiye’nin terörle mücadele kapsamında daha zorlu ve daha şiddetli bir mücadele vermesini zorunlu kılmaktadır. Bu durumun en güncel iki örneği FETÖ/PDY ve PYD(PKK) terör örgütlerinin özellikle ABD ve batılı devletlerin, zaman zaman da Rusya’nın terör örgütü olarak kabul etmemesi bu örgütlere zaman, alan ve imkân yaratmış ve hatta onlara lojistik destek vererek bu örgütlere koruma-kollanma alanı sağlamıştır ve sağlamaya da devam etmektedir. Türkiye’deki terörizme destek vermenin somut olayları FETÖ/PDY’nin gerçekleştirmiş olduğu darbe girişimi üzerinden iki yıl geçmesine rağmen bu girişimde rol oynayan kişilerin batıdaki ülkelere kaçmış olması ve terör örgütü liderinin yaşadığı bilinen ABD’nin, Türkiye’nin yargılamak için istemesine rağmen söz konusu kişiyi teslim etmemeleri gösterilebilir. Bu terör örgütlerini destekleme ve vekâlet savaşlarına kadar ileri giden bir imkân sağlamanın neden olduğu konusu aslında konunun en başında yer alan terörizm kavramının sübjektif ve siyasal bir kavram olmasından ileri gelmektedir. FETÖ ve yukarıda bahsedilen Türkiye’nin terör örgütü olarak saydığı diğer örgütler batılı devletler ve ABD’nin ulusal çıkarlarına zıt bir eylem gerçekleştirmediği için bu devletlerce terör örgütü olarak görülmemektedir. Türkiye’nin ulusal güvenliği sağlama doğrultusunda terörle mücadele kapsamında gerçekleştirmek istediği politikaların nasıl bir güç istediği, uluslararası alandaki gelişmelerin ortaya çıkardığı sonuçlardan ve terörizm kavramının tanımlanamama sorunu nedeniyle açıkça anlaşılmaktadır.

 

Kaynakça

CENGİZ, İ. F. (tarih yok). PKK/PYD-FETÖ/PDY Bağlamında Uluslararası Terörizm Problemi.

Meagan, S., & M., Z. S. (2017). Terrorism before and after 9/11 – a more dangerous world? Research & Politics, 1-8.

Wikipedia. (2020, 12 6). https://tr.wikipedia.org/wiki/Ter%C3%B6r_%C3%B6rg%C3%BCt%C3%BC_olarak_tan%C4%B1mlanm%C4%B1%C5%9F_%C3%B6rg%C3%BCtler_listesi adresinden alındı

Bir Cevap Yazın